Bitkisel kaynaklı bazı uçucu yağ ve monoterpenlerin olası genotoksik etkilerinin araştırılması

Abstract

Çeşitli bitkilerden ekstrakte edilen uçucu (esansiyel) yağlar ve bu yağlardan izole edilen terpenoid bileşikler; farklı biyolojik aktivitelerinden dolayı, aromaterapide, kozmatikte, gıda üretiminde, ilaç sanayisinde oldukça geniş bir kullanım alanına sahiptir. Bu tez çalışmasında, bazı bitkilere ait esensiyal yağ ve monoterpenlerin olası genotoksik aktivitesi, insan periferal lenfositlerinde HPRT gen mutasyon testi ile araştırılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre, kekik yağı uygulanan tüm dozlarda varyans frekansı değerini önemli ölçüde yükselterek, HPRT gen mutasyonu açısından etkin bir aktiviteye sahip olmuş bileşenlerinden olan karvakrolün, bu aktiviteyi çok düşük düzeyde gösterirken, timolün ise negatif bir etkiye sahip olduğu görülmüştür. Bu çalışmada kullanılan diğer test maddeleri olan defne ve adaçayı esensiyal yağı ile cineol-l,8'in ise yüksek olan ilk dozlarda, varyans frekeansı değerini çözücü kontrole göre yükselterek, doza bağlı olarak HPRT gen mutasyonuna sebep olabileceği sonucuna varılmıştır.