Türkçe konuşan tek dilli tipik gelişim gösteren ve gelişimsel dil bozukluğu olan çocukların anlatı becerilerinin MAIN-TR aracılığıyla karşılaştırılması : uzaktan çevrimiçi değerlendirme

Abstract

Bu çalışmanın amacı, Türkçe konuşan tek dilli Tipik Gelişim Gösteren (TGG) ve Gelişimsel Dil Bozukluğu (GDB) olan çocukların anlatı becerilerini güncel bir değerlendirme aracı olan MAIN'in (Anlatıda Çok Dilliliği Değerlendirme Aracı) Türkçe uyarlaması aracılığıyla çevrimiçi ortamda değerlendirip karşılaştırmaktır. Bu amaç doğrultusunda çalışmaya 45-89 ay aralığındaki Türkçe konuşan tek dilli tipik gelişim gösteren (n=96) ve gelişimsel dil bozukluğu olan (n=32) toplamda 128 çocuk dahil edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen tüm çocuklara MAIN-TR, 'tekrar anlatım, model öykü ve anlatım' görevlerinde uzaktan çevrimiçi olarak uygulanmış, elde edilen anlatılar makro yapı çerçevesinde değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde R programı kullanılmıştır. Bu programda gruplar arası karşılaştırmalar lme4 paket programı kullanılarak doğrusal karmaşık etkiler regresyon ile gerçekleştirilmiştir. Yapılan istatistiksel analizler sonucunda GDB olan çocukların MAIN-TR üretim (öykü yapısı ve içsel durum terimleri) ve anlama bölümünden aldıkları puanlar açısından TGG çocuklardan daha düşük performans sergiledikleri saptanmıştır. Her iki grupta yer alan çocukların aldıkları puanlar üzerinde yaşın istatistiksel olarak anlamlı bir etkisinin olduğu; ancak cinsiyetin anlamlı bir etkisinin olmadığı gözlenmiştir. Elde edilen bulgular ışığında, 49-89 ay aralığındaki GDB olan çocukların dil müdahalesinde öyküyü anlama ve üretme becerileri açısından desteklenmesinin terapi sürecine olumlu katkılar sağlayacağı sonucuna ulaşılmıştır.