Zihin yetersizliği olan öğrencilerin okuduğunu anlama becerilerinin geliştirilmesinde tekrarlı okuma ve öykü haritası stratejilerinin karşılaştırılması

Abstract

Bu araştırmada zihin yetersizliği olan öğrencilerin öykü yapısına göre düzenlenmiş öyküleyici metinleri anlama becerilerinin geliştirilmesinde, tekrarlı okuma ve öykü haritası stratejilerinin etkililiklerinin ve verimliliklerinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Araştırmada ayrıca, öğrencilerin yanıtı doğrudan metinde geçen ve çıkarım yapmayı gerektiren öykü ögelerini yanıtlama düzeylerinin her iki stratejinin kullanıma göre farklılaşıp farklılaşmadığını belirlemek, öğrencilerin geliştirdikleri okuduğunu anlama becerilerini farklı uzunluktaki öykülere genelleme düzeylerini belirlemek ve araştırmanın sonunda öğrencilerin araştırmada kullanılan her iki stratejinin kabul edilebilirliğine ve bu stratejiler kullanılarak elde edilen sonuçların anlamlılığına ilişkin görüşlerini saptamak amaçlanmıştır. Bu araştırma Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı bir özel eğitim ortaokulu ve mesleki eğitim merkezine devam eden hafif düzeyde zihin yetersizliği tanısı almış, yaşları 13-18 arasında değişen dört öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada tek-denekli deneysel araştırma desenlerinden, dönüşümlü uygulamalar deseni kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen bulgular öğrencilerin öyküleyici metinleri anlama becerilerinin geliştirilmesinde öykü haritası stratejisinin tekrarlı okuma stratejisine göre daha etkili ve verimli olduğunu ayrıca zihin yetersizliği olan öğrencilerin, yanıtı doğrudan metinde geçen soruları yanıtlama düzeylerinde her iki stratejinin de önemli ölçüde etkili olduğunu, çıkarım yapmayı gerektiren soruları yanıtlama düzeylerinde ise yalnızca öykü haritası stratejisinin önemli ölçüde etkili olduğunu göstermektedir. Bunun yanı sıra araştırma bulguları, öğrencilerin geliştirdikleri okuduğunu anlama becerilerini farklı uzunluktaki öykülere genelleyebildiğini ve tekrarlı okuma ve öykü haritası stratejilerinin, kabul edilebilirliğine ve araştırmada elde edilen sonuçların anlamlılığına ilişkin önemli ölçüde olumlu görüşe sahip olduğunu göstermektedir.