Türkiye ürün ihtisas borsası ve lisanslı depoculuk: Eskişehir ilinde bir uygulama

Abstract

Tarım, gıdanın en temel kaynağı olması sebebiyle tarih boyunca önemini hiçbir zaman kaybetmemiş ve tüm dünyada her zaman hassas ve stratejik bir sektör olarak ele alınmıştır. Aynı zamanda, en gelişmiş ülkeler dahil, istisnasız her ülke için gıda güvenliği, tarım ürünleri piyasasının en önemli parametrelerinden biri olmuştur. Bu bağlamda, gelişmiş ve gelişmekte olan ülkelerde tarımın nabzını tutan en önemli iki unsur lisanslı depolama ve tarım ürünleri ihtisas borsası olarak karşımıza çıkmaktadır. Lisanslı depoculuk sistemi, tarım ürünlerinin analiz edilerek modern altyapıya sahip depolarda sigortalı olarak depolandığı sistemdir. Tarım Ürünleri İhtisas Borsası ise, lisans almış depolarda depolanan tarım ürünlerinin mülkiyetini temsil eden ürün senetleri vasıtasıyla satışa sunulduğu, alıcı ve satıcının etkin bir piyasa çerçevesinde bir araya getirildiği elektronik platformdur. Bu çalışmada, ülkemizde uygulama alanı çok yeni olan lisanslı depoculuk sistemi ve tarım ürünleri ihtisas borsacılığı ile ilgili Eskişehir'de bulunan tarafların mevcut durumu değerlendirmeleri, beklentileri ve sistemin gelişimi için yapılabilecekler konusundaki görüşlerinin alınması adına yarı yapılandırılmış mülakat yöntemiyle veriler toplanmıştır. Bu doğrultuda TÜRİB ile Eskişehir ilinde bulunan lisanslı depolar, acente, tüccarlar ve üreticiler ile görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen veriler ise kavramsal çerçeve belirlenerek ortak ifadelere indirgenmiş ve betimleme ile sistematik çözümlemeyi içeren yorumlama tekniği ile değerlendirilmiştir.