Türkiye'de seçim öncesi ve seçim sonrası ekonomik göstergelerin karşılaştırılmasında istatistiksel bir yaklaşım

Abstract

Demokratik tüm toplumlarda siyasi yapı ile uygulanan ekonomik programlar arasında ilişki söz konusudur. Türkiye'de çok partili siyasal rejime geçiş ile birlikte, seçim dönemleri uygulanan popülist ekonomi politikalarının, ekonomi üzerinde etkileri olduğu iddia edilmektedir. Türkiye'de seçimlerin ekonomi üzerindeki etkilerinin belirlenmesi amacıyla, seçim öncesi ve seçim sonrası ekonomik göstergelerin karşılaştırılmasında çok değişkenli değişke çözümlemesi ortak varyanslı olmaları varsayımları ve hipotez testi yaklaşımları üzerinde durulmuştur. Bu çalışmada; Türkiye'de seçim öncesi ve seçim sonrası ekonomik göstergelerin karşılaştırılmasında, çok değişkenli çözümleme yaklaşımlarından iki evrene ilişkin hipotezlerin testinde kullanılan, Hotelling T² tekniği ve varsayımları anlatılmıştır. İki evren ortalama vektörlerin karşılaştırılmasına ilişkin olarak, varyans-kovaryans matrislerinin eşit olması durumunda çok değişkenli değişke çözümlemesi test tekniği yaklaşımına, varyans-kovaryans matrislerinin farklı olması durumunda Behrens-Fischer problemleri olarak ele alınarak Hotelling T²test tekniğine yer verilmiştir. Seçim ve ekonomi ilişkisinin teorik boyutu açıklanmış ve Türkiye'de seçim ve ekonomi arasındaki ilişki istatistiksel olarak belirlenmeye çalışılmıştır. Türkiye'de seçim dönemleri, uygulanan 'seçim ekonomisinin' makro ekonomik denge üzerindeki etkilerinin belirlenmesine ilişkin, 1987 -2000 tarihleri arasında yapılan genel seçimler ve yerel seçimler ile seçim dönemleri olarak birlikte ele alınarak, seçim öncesi ve seçim sonrası belirli ekonomik göstergeler karşılaştırılmıştır.