Dîvânu Lugâti't-Türk ile Yakutçanın söz varlığı bakımından karşılaştırılması

Abstract

Eski Türkçe dönemine ait pek çok özelliği koruyan Sibirya Türk dillerinin söz varlığı, karşılaştırmalı dil tarihi çalışmaları için oldukça önemli bir malzemedir. Bu çalışma, Eski Türkçe döneminin son kolu olan Karahanlı Türkçesiyle yazılmış Dîvânu Lugâti't-Türk ve Yakutçayı söz varlığı bakımından karşılaştırmayı amaçlar. Ortak Türk dilinden uzun bir zaman önce ayrılan Yakutçanın bu karşılaştırma için seçilme nedeni, çok sayıda eskicil özelliği koruyan bağımsız bir Türk dili olmasıdır. Bu çalışmada Dîvânu Lugâti't-Türk'de karşılaştırmaya dâhil ettiğimiz veriler, kök durumunda ve yapım ekleriyle türemiş olan Türkçe kökenli sözcüklerle sınırlandırılmıştır. Bu karşılaştırma sonucunda tarama kapsamına alınan yaklaşık 6400 madde başından 5.100'üne yakın bir bölümünün Yakutçada varlığını sürdürmediği belirlenmiştir. Yakutçada varlığını sürdüren sözcüklerin sayısı ise yaklaşık 1300'dür.