Sosyal medyada transmedya hikayeciliği: Seyahat influencerları ve takipçileri üzerine bir araştırma

Abstract

Bireyin dünyayı anlamlandırmasında küçük yaşlardan itibaren işlevsel olan hikayeler sözlü kültürde yaygın olarak karşılaşılan bir form olarak günümüze kadar biçimsel değişimler ile varlığını sürdürmüştür. Sözlü kültürde işitsel olarak dinlenilen hikayeler yazılı kültürle yazınsal forma dönüşmüş, yeni iletişim teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte ise dijital formatta görsel-işitsel bir aradalığı içeren şekilde tasarlanmaya başlamıştır. Dijital hikaye olarak adlandırılan bu form sosyal ağların katılımcı kültürü canlandırmasıyla birlikte birçok alanda dijital hikayelerin oluşturulmasının da önünü açmıştır. Sosyal ağların sunduğu etkileşimsel alan transmedya hikayeciliği için de uygun bir zemin hazırlamıştır. Transmedya hikayeciliği bir hikayenin farklı medyalar aracılığıyla birbirini tamamlayan yapıda oluşturularak kullanıcıların da desteğiyle hikaye evrenin genişletilmesi olarak tanımlanabilir. Bu çalışmada transmedya hikayeciliği sosyal medya bağlamında seyahat influencerları çerçevesinde incelenmiştir. Araştırma karma yöntemi benimseyerek iki temel aşamada keşfedici sıralı desen kullanılarak yürütülmüştür. İlk aşamada seyahat influencerları ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiş, ikinci aşamada ise transmedya hikayeciliği takipçi motivasyonu ölçeği geliştirilerek seyahat influencerlarının takipçileri ile alan araştırması yapılmıştır. Görüşme verileri sosyal medyada transmedya hikayeciliğinin nasıl gerçekleştiğine dair bir yol haritası sunmuş aynı zamanda da transmedya takipçilerinin takip etme davranışlarını anlamlandırmada kaynaklık etmiştir. Alan araştırmasıyla takipçilerin transmedya hikayeciliği takip etme motivasyonları incelenmiş, mutluluk düzeyi ile yaşam doyum düzeyi arasındaki ilişki açıklanmış, sosyal medyada transmedya hikayeciliğinin anlamlı bir anlatı teması etrafında birleştirici bir güç olarak kullanılabileceği sonucuna ulaşılmıştır.