İnsansız hava araçlarının hava trafiğine entegrasyonundaki potansiyel problemlerin tespiti ve çözümüne yönelik bir araştırma

Abstract

Bu çalışma, insansız hava araçlarının (İHA) hava trafiğine entegrasyonu sürecinde oluşan problemleri ortaya koymak, gelecekte oluşabilecek potansiyel problemleri tespit etmek ve problemlere çözüm üretmek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada konu nitel paradigma yaklaşımı ile ele almıştır. Araştırma yaklaşımı olarak durum çalışması nitel araştırma deseni kullanılmıştır. NVivo yazılımından yararlanılarak tematik analiz yapılmıştır. Tematik analiz sonrası listelenen problemler Analitik Hiyerarşi Yöntemi (AHP) ile önem derecesine göre ağırlıklandırılmıştır. Problemlerin çözümü için Nominal grup görüşme tekniği kullanılarak alan uzmanlarından çözüm önerileri alınmış olup, önerilerin yorumlanması için yorumlayıcı bilimsel yaklaşım kuramsal temelinden yararlanılmıştır. Çalışma sonuçları incelendiğinde, İHA paydaşlarının ortak görüşlerine göre yüzdesel olarak birinci sırada İHA pilotu eğitim eksikliği, ikinci sırada İHA'ların performans düşüklüğü ve üçüncü sırada ise İHA'ların hava trafiğini geciktirmesi en fazla ifade edilen problemler olarak öne çıkmaktadır. AHP yöntemi ile yapılan ağırlıklandırma işlemi sonucunda ilk üç ana problemin geometrik ortalamaya göre yüzdesel dağılımı havacılık emniyeti ve verimliliği problemleri %38.43, mevzuata yönelik problemler %33.27, İHA ve yer sistemi problemleri %28.3'dür. Ana problemler içerisinde önem ağırlığı en yüksek olan problemin havacılık emniyeti ve verimliliği olduğu görülmektedir. Çalışma sonunda Nominal grup tekniği kullanılarak araştırmada tespit edilen problemlere alan uzmanları tarafından çözümler önerilmiştir.