Normal işiten bir Türk anne ve ilköğretim çağındaki işitme engelli çocuğunun yemek hazırlama ve yemek yeme etkinliği esnasındaki etkileşimlerinin incelenmesi

Abstract

Bu çalışmanın amacı, normal işiten bir anneyle işitme engelli kızının iletişimsel aktivitelerdeki etkileşimlerinin amacını ve stratejilerini incelemektir. Araştırmacı deseni "tek katılanlı niteliksel vaka çalışmasıdır". Araştırmaya katılanlar, ilköğretim yedinci sınıfa devam eden işitme engelli bir kız ile onun normal işiten annesidir. İşitme engelli kızın evde ve okulda kullandığı iletişim tarzı sözel olmayan stratejilere dayanmaktadır. Bu araştırma için veriler ailenin günlük rutinlerinde saha notları, görüşmeler, odyo ve video teyp kayıtları ile toplanmıştır. Tüm veriler iletişimsel aktiviteler temel alınarak gözden geçirilmiş ve sınıflanmıştır. Seçilmiş video kayıtlarına mikroetnografik analiz tekniği uygulanmıştır. Ek olarak, niceliksel analiz yapılmıştır. Verilerin analizinde işitme engelli kızın dil gelişiminin normal akranlarına göre geri olduğu görülmüştür. Veriler dil gelişiminde işitme cihazından yarar sağlayamadığını göstermiştir. Ev ortamında gerçekleşen etkileşimlerde işitme cihazı takılmamaktadır. İşitme engelli kız anne, bab ve kardeşiyle iletişimsel aktivitelere katılmak ve etkileşim kurabilmektedir. Kız en çok anne ile etkileşime girmekte ve aktiviteleri paylaşmaktadır. Aktivitelerin mikro analizi anne ile kızı arasındaki etkileşimlerin kısa etkileşimler ve uzun etkileşimlerden oluştuğunu göstermiştir. Annenin ve kızının etkileşime girme amacı ile kullandıkları stratejiler belirlenmiştir.